Tanzimat dönemi edebiyatı oluşumu ve özellikleri nelerdir? Bu yazımızda Tanzimat edebiyatıyla ilgili tüm bilgileri bulabilirsiniz. Tanzimat edebiyatı 1. dönem ve 2. dönem sanatçıları kimlerdir, Tanzimat edebiyatı nasıl ortaya çıktı anlatalım.

Tanzimat edebiyatı hazırlık dönemi sonrasında, 1. dönem ve 2. dönem yaşanmıştır. Öncelikle hazırlık döneminin özelliklerini aktaracağız, sonrasında Tanzimat 1. dönem ve 2. dönem hakkında bilmeniz gerekenleri paylaşacağız.

Tanzimat Dönemi Edebiyatı ve Oluşumu (Hazırlık)


Tanzimat dönemi edebiyatı oluşumu, özellikleri, nasıl ortaya çıktı? Tanzimat edebiyatı 1. ve 2. dönem sanatçıları kimler?

Tanzimat dönemi edebiyatının hazırlık aşaması 1839 senesinde başlar, 1860'a kadar sürer. Avrupai Türk edebiyatının ilk devresi olarak kabul edilen bu dönem, aynı zamanda edebiyatta bir batılılaşma sürecidir. Bu dönemin özelliklerini şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Batılılaşma sürecinde 1832 senesinde kurulan ''Tercüme Odası'' önemli rol oynamıştır, sanat ve edebiyat yaşamına katkı sağlamıştır.

  • Bu dönemlerde okul hayatına dönük çalışmalar artmıştır. Fransız Akademisi örnek alınmış ve ''Ercümeni Daniş'' kurulma kararı alınmıştır.

  • Zengin bilgi birikimi hedeflenmiş, bunun için rüştiye, idadi, darülfünun, mülkiye-i tıbbiye, mekteb-i mülkiye ve darül muallim-i aliye açılmıştır.

  • Tanzimat edebiyatının kurucu isimleri, bu işe gazetecilik ile adım attılar.

  • Bu dönemde 100'e yakın derginin yayımlandığı bilinir.

  • Dönemin ilk resmi gazetesi 1831 senesinde çıkan ''Takvim-i Vakayi''dir.

  • Dönemin ilk yarı resmi gazetesi 1840'ta çıkan Ceride-i Havadis'tir. Bu gazetede bilim, ahlak ve edebiyat üzerine yazılar yayımlanmıştır.

  • Şinasi, batılı şiir örneklerini Tercüme-i Manzume'de topladı.

  • Tanzimat ile birlikte yabancı tiyatro kumpanyaları İstanbul'da faaliyet gösterir oldu.

  • Hayrullah Efendi'nin yazmış olduğu ''Hikaye-i İbrahim Paşa ve İbrahim Gülşeni'' dönemin ilk tiyatro denemesidir.

  • Türk edebiyatının batılı anlamda yazılan ilk tiyatro eseri de Şinasi'ye aittir. Bu eser 1859'da yazılmış olan ''Şair Evlenmesi''dir.

  • Tanzimat edebiyatı hazırlık döneminde, hikaye ve roman da vardır.

  • İlk çeviri romanı olan Fenelon, Yusuf Kamil Paşa'ya aittir. Sonrasında ise Şemsettin Sami'nin Sefiller ve Robinson çevirilerini sayabiliriz.

  • Türk edebiyatının ilk dergisi ise Münif Paşa'nın çıkardığı ''Mecmua-i Fünun'' ve Teodor Kasap'ın çıkarmış olduğu mizah dergisi ''Diyojen''dir.

  • Bu dönemde Şinasi, ilk fabl çevirilerini ''Eşek ve Tilki'' ile yayımlamıştır.


Tanzimat Birinci Dönemi Edebiyatı ve Oluşumu


şinasi
Tanzimat edebiyatı 1860 senesinde Şinasi ve Agah Efendi'nin çıkarmış oldukları ''Tercüman-ı Ahval'' gazetesi ile başlar. Bu edebiyatın asıl kurucuları onlardır. Tanzimat 1. dönem edebiyatının özelliklerini sıralayalım:

  • Tanzimat edebiyatı, eski edebiyata tepki şeklinde doğmuştur. Fransız edebiyatını örnek alır.

  • Batı'da yapılan çevirilerde yazarlar, sosyal konularla alakalı olan kavramları öğrenip, yöneticilere karşı toplumu koruma görevini üstlenmişlerdir.

  • Süslü anlatımdan uzaklaşılmıştır.

  • Dilde sadeleşme amaçlanmış, ancak istenen sonuca ulaşılamamıştır.

  • Eserler toplum için sanat anlayışı ile üretilmiştir.

  • Vatan, millet, hak, adalet kavramları bu dönemde Türk edebiyatına girmiştir.

  • Makale, tiyatro, hikaye, roman, fıkra, gazete, dergi ilk defa bu zamanlarda edebiyatımıza giriş yaptı.

  • Tanzimat birinci dönemi edebiyatı ve oluşumu hakkında bir diğer bilgi de, bu dönem edebiyatının düşünce edebiyatı olduğu yönünde.

  • Şiirde şekil bakımından divan edebiyatına bağlı kalınmıştır. Öz, yani içerik bakımından yenilik yapılmıştır.

  • Aruz geleneği sürdürülmüştür.

  • Hece ölçüsü az da olsa sürdürülmüştür.

  • Şiirin nazım birimi beyittir.


Tanzimat 1. Dönem Sanatçıları Kimlerdir?


namık kemal
Tanzimat birinci dönem edebiyatı özellikleri ve oluşumu hakkında detaylı bilgi paylaştık. Tanzimat 1. dönem sanatçıları ise şunlardır:

  • Şinasi

  • Yusuf Kamil Paşa

  • Namık Kemal

  • Direktör Ali Bey

  • Ziya Paşa

  • Ahmet Cevdet Paşa

  • Ahmet Mithat Efendi

  • Şemsettin Sami

  • Ahmet Refik Paşa


Tanzimat İkinci Dönemi Edebiyatı Özellikleri ve Oluşumu


Tanzimat dönemi edebiyatı oluşumu, özellikleri, nasıl ortaya çıktı? Tanzimat edebiyatı 1. ve 2. dönem sanatçıları kimler?

  • 2. Abdülhamit'in Meclis-i Mebusan'ı kapatmasıyla birlikte, aydınlar üzerinde kurulan baskı yüzünden, sanatçılar eserlerini sanat için sanat anlayışı ile oluşturdular.

  • Sanatçılar, toplumsal konular yerine bireysel konulara yöneldiler.

  • Dilde sadeleşme hareketi bu dönemde tümüyle terk edildi ve ağır bir dil tercih edildi.

  • Divan edebiyatı nazım biçimlerinden uzaklaşmaya başlandı, batılı nazım biçimleri tercih edildi.

  • Birinci dönemin aksine, estetik bakımdan daha nitelikli roman ve hikayeler yazıldı.

  • Şiirin konu alanı genişletildi. Bireysel her türlü konu, şiire girdi.

  • Bu dönemde tiyatro ve gazete önemini yitirdi.

  • Tiyatrolar ise oynanmak için değil, okunmak için yazıldı.

  • Servet-i Fünun edebiyatının doğmasına zemin hazırlanmış oldu.


Tanzimat 2. Dönem Sanatçıları


muallim naci
Tanzimat ikinci dönemi edebiyatı ve oluşumu hakkında bilgiler paylaştıktan sonra Tanzimat 2. dönem sanatçıları kimlerdir sıralayalım:

  • Sami Paşazade Sezai

  • Abdulhak Hamit Tarhan

  • Nabızade Nazim

  • Muallim Naci

  • Recaizade Mahmut Ekrem


Tanzimat birinci ve ikinci dönem edebiyatı nasıl ortaya çıktı anlattık, her dönemin özellikleri hakkında bilgiler paylaştık. Tanzimat edebiyatından sonraki dönemin Servet-Fünun edebiyatı olduğunu belirtelim.

Fransız Edebiyatı En İyi Temsilcileri Kimlerdir?